ISTORIJAT RAGBIJA

Sport koji danas poznajemo pod nazivom ragbi imao je preteče u antičkim vremenima i srednjem veku. Igranje sa loptom imalo je različite nazive, shvatanja i pravila tokom istorije. Prema legendi, 1823. godine u gradu Ragbi, grofovija Vorikšir u Centralnoj Engleskoj, učenik istoimenog koledža Vilijam Veb Elis, prilikom jedne utakmice uzeo je loptu u ruke, što je dotad bilo zabranjeno: istog momenta, ostali igrači na terenu su instiktivno počeli da trče za njim, kako bi ga oborili. Oni su na taj način utvrdili dva osnovna elementa ragbija: držanje lopte u rukama i obaranje igrača sa loptom.

Iz grada Ragbi je upravo sve počelo – pravila poput nošenja lopte, bacanja lopte u stranu i zaustavljanja igrača dopala su se engleskoj publici, pa je ragbi počeo da se igra u koledžima širom zemlje. U periodu od 1863. do 1871. godine vršilo se pisanje, sakupljanje i utvrđivanje pravila ovog sporta, da bi se 26. januara 1871. osnovao Engleski Ragbi Savez (Rugby Football Union), prva organizacija ragbi igrača.

Prvobitno je igranje ragbija bilo rasprostranjeno među predstavnicima dobrostojećih društvenih slojeva, pa tako nije bilo potrebe za novčanim nagradama. Kada se sport proširio na pripadnike radničke klase, njihovi klubovi (prevashodno iz industrijskih krajeva Jorkšira i Lankašira) nisu bili spremni da neguju amaterski odnos prema ragbiju, pa su tako 1893. godine napustili Savez i osnovali Ragbi Ligu (Rugby Football League). Na ovaj način nastala su dva osnovna koda ragbija: ragbi 15 predstavlja nasleđe principa utvrđenih na sastanku 1871. godine, dok je ragbi 13 zaostavština Ragbi Lige, sa nešto drugačijim pravilima i manjim brojem igrača.

Nije trebalo mnogo da se popularnost ragbija u jednom trenutku proširi sa Ostrva na ostatak „Starog kontinenta“, pa je na severu Francuske, u gradu Avru, 1872. godine osnovan prvi francuski ragbi klub. Francuzi su ubrzo postali glavni ambasadori ove igre, s obzirom na to da su na svojim turnejama po svetu impresionirali kako evropske, tako i zemlje sa južne hemisfere, uključujući Australiju i Novi Zeland.

U ovakvim okolnostima se 1886. godine osniva organizacija koju danas poznajemo pod nazivom Svetska Ragbi Federacija (World Rugby). Tada poznata kao „Internacionalni odbor“ (International Board), ova međunarodna federacija danas broji 117 nacionalnih saveza, bavi se pravilima ragbija 15 i vodi računa o njegovom razvoju u svim segmentima.

 

RAGBI U JUGOSLAVIJI I SRBIJI

Kao i na britanskom tlu, na prostoru Balkana postoje zapisi iz srednjeg veka koji govore o „loptanju“. Konkretno, prvi kontakt sa ragbijem ostvariti su studenti iz Srbije koji su, u okviru savezničkog programa, boravili u koledžima Velike Britanije tokom i posle Prvog svetskog rata. Oni su postepeno usvajali pravila ragbija, a o tome koliko se ovaj sport dobro odomaćio među srpskim studentima govori i rezultat njihove prve utakmice. Dana 11. 04. 1918. godine zvanično je odigrana prva utakmica Srbije u ragbiju: reprezentativci Srbije pobedili su ekipu Britanskih dominiona rezultatom 8:3.

Posle Velikog rata došlo je i do osnivanja prvih ragbi klubova u Srbiji: u Šapcu je 1919. godine osnovan „Beli Orao“, a beogradsko sportsko društvo „Jugoslavija“ takođe je imalo ragbi selekciju. U naredne dve decenije ragbi je na ovim prostorima pokušavao da zaživi, ali novi globalni sukob preusmerio je pažnju celokupnog društva sa sporta na druge stvari.